16:50 19/03/2012
Cỡ chữ

Cơn sốt titan ở Bình Định ngày càng nóng lên khi cả vùng rộng lớn ven biển của tỉnh này đang trở thành “đại công trường”. Tuy nhiên, thanh tra tại tám doanh nghiệp khai thác, chế biến titan ở Bình Định, bộ Tài nguyên và môi trường phát hiện tất cả đều có sai phạm về hoạt động khoáng sản, vi phạm các quy định về bảo vệ môi trường, tài nguyên nước và đã ra quyết định xử phạt tám doanh nghiệp này hơn 400 triệu đồng.

Khai thác titan tại Mỹ Thành, Phù Mỹ

Phát hiện phóng xạ trong nước

Theo ông Võ Minh Thành, phó chánh thanh tra sở Tài nguyên và môi trường Bình Định, kết quả phân tích chất lượng môi trường không khí tại các khu vực khai thác titan đều vượt 4,5 – 6,2 lần so với quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng không khí xung quanh. Kết quả phân tích các mẫu nước thải tại nhà máy tuyển tinh của công ty cổ phần khoáng sản Bình Định, xưởng nghiền zircon và mương khai thác của công ty TNHH sản xuất – thương mại khoáng sản Ban Mai có tổng hoạt độ phóng xạ vượt quy chuẩn cho phép.

Đáng báo động hơn khi mới đây, TS Võ Ngọc Anh, phó giám đốc sở Khoa học và công nghệ tỉnh Bình Định đã công bố công trình nghiên cứu “Đánh giá mức độ ô nhiễm phóng xạ do sa khoáng titan vùng ven biển tỉnh Bình Định”. Theo đó, qua phân tích cường độ gamma (phóng xạ) mặt đất tại 18.000 điểm, cũng như phân tích hàng ngàn mẫu vật cho thấy: quá trình khai thác, chế biến, sử dụng các sa khoáng dẫn đến sự làm giàu, tăng khả năng xâm nhập của các nguyên tố phóng xạ vào môi trường xung quanh gây ô nhiễm phóng xạ.

Theo ông Anh, có hai khu vực chủ yếu bị ảnh hưởng phóng xạ là xưởng tuyển ướt và xưởng tuyển tinh. Tại xưởng tuyển tinh quặng, tập trung nhiều tinh quặng chứa chất phóng xạ, do đó, khu vực này bị ô nhiễm phóng xạ đối với môi trường dân cư, nhân viên làm việc trong xưởng. Ở xưởng tuyển ướt, vị trí gây ô nhiễm phóng xạ chủ yếu là đống quặng được làm giàu 85 – 92%. “Do đó, người dân sinh sống ở vùng có quặng sa khoáng titan, công nhân làm việc ở xưởng tuyển có nguy cơ nhiễm xạ cao hơn những vùng khác”, ông Anh nói.

Trong khi đó, báo cáo khoa học của GS Lê Khánh Phồn, trưởng khoa dầu khí trường đại học Mỏ – địa chất, chủ trì nghiên cứu cùng một nhóm các nhà khoa học – một trong những công trình đầu tiên ở Việt Nam nghiên cứu về ô nhiễm phóng xạ do khai thác titan, cho biết các cơ sở sàng tuyển cát lấy titan thải ra lượng lớn hỗn hợp khoáng chất, trong đó có monazit phát ra tia phóng xạ với cường độ rất nguy hiểm. Tiến hành đo mức phóng xạ tại hơn 1.000 điểm ở một khu khai thác quặng titan ven biển Nam Trung bộ (trong đó có Bình Định), các nhà khoa học kết luận vùng ô nhiễm phóng xạ (vượt quá tiêu chuẩn an toàn cho phép) bao quanh thân quặng có dạng kéo dài với bề rộng từ 200 – 500m, dài hơn 6km. Hầu hết, nước từ quá trình tuyển khoáng cho chảy trực tiếp ra biển, không qua giai đoạn xử lý nào.

Sa khoáng titan có năm hợp chất cơ bản gồm ilmenite, zircon, rutin, monazit, manhetit. Báo cáo khoa học của GS Lê Khánh Phồn chỉ rõ trong quặng ilmenit, zircon có các khoáng vật chứa các chất phóng xạ, nhất là khoáng vật monazit, có hàm lượng phóng xạ cao, rất nguy hiểm đối với sức khoẻ con người. Từ lâu, các chuyên gia viện Nghiên cứu năng lượng nguyên tử quốc gia đã cảnh báo cần quản lý chất monazit thải ra trong quá trình khai thác, chế biến titan như một chất phóng xạ, phải chứa trong những hầm bêtông tại các bãi thải quy định.

Dân điêu đứng vì môi trường bị huỷ hoại

Nhiều năm nay, người dân các địa phương bị các doanh nghiệp khai thác titan đua nhau huỷ hoại rừng phòng hộ ven biển, nguồn nước sinh hoạt ngày càng cạn kiệt. Tại xã Mỹ Thành (huyện Phù Mỹ), một trong những địa phương có trữ lượng titan lớn nhất Bình Định, hiện có hơn mười doanh nghiệp đua nhau xới tung bờ biển với vài chục giàn hút titan. Theo người dân các xã Mỹ Thành, Mỹ Thọ (huyện Phù Mỹ), gần đây các địa phương này hầu như không còn thuỷ sản nào sống nổi. Ông Lê Văn Ngân ở thôn Tân Thành, xã Mỹ Thọ cho biết: “Vùng biển này vốn có nhiều loài ngao, sò, ốc, ghẹ, cá, ruốc… sinh sống gần bờ, thế nhưng, bây giờ các loài thuỷ sản này đều biến mất”.

Theo bộ Tài nguyên và môi trường, việc thẩm định, đánh giá tác động môi trường của tỉnh Bình Định còn nhiều thiếu sót; nội dung của nhiều báo cáo đánh giá tác động môi trường rất sơ sài, nhưng vẫn được phê duyệt; sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước tại Bình Định và các cơ quan khác liên quan chưa chặt chẽ, thậm chí để xảy ra tình trạng dự án đã đầu tư khai thác, nhưng không lập cam kết bảo vệ môi trường theo quy định.

 

(Theo Sài Gòn tiếp thị)

Đánh giá
Đánh giá của bạn sẽ được biên tập trước khi xuất bản
Họ và tên
(*)
Thư điện tử
(*)
Tiêu đề
Nội dung
(*)
Cùng chuyên mục
4.693 lượt xem - 06.08.2013 : 9:13p
Tin đọc nhiều
25.589 lượt xem - 07.03.2012 : 16:35p
17.740 lượt xem - 07.03.2012 : 16:37p
11.456 lượt xem - 07.03.2012 : 16:32p
9.096 lượt xem - 10.07.2012 : 15:18p
8.700 lượt xem - 28.07.2012 : 11:29p
8.656 lượt xem - 16.03.2012 : 11:08p